Rapport: freelancer moet professionaliseren

Succesvolle freelance journalisten onderscheiden zich van hun collega's. Specialiseren is de beste manier om de omzet op te krikken. Om die specialisatie maximaal te benutten is het belangrijk om veel te netwerken. Dat schrijft Leonie Versteeg van de Hogeschool van Amsterdam in een adviesrapport over succesfactoren bij freelancers, in opdracht van de Freelancers Associatie.

Volgens Versteeg wordt een belangrijk deel van het succes van de onderneming bepaald door het netwerk. Dat levert meer opdrachten op en leidt tot een betere profilering doordat ze zichtbaarder zijn. Daarnaast is een groot en goed onderhouden netwerk nuttig als freelancers zelf hun producties willen uitgeven. De studente presenteert de resultaten van haar rapport 'Voor jou tien anderen? Mooi niet!' vandaag in Amsterdam aan leden van de FLA.

Onderscheiden is belangrijk omdat het aanbod van freelancers rap toeneemt. Volgens Versteeg waren er in 2010 4.620 zelfstandige ondernemers in de journalistieke branche werkzaam in ons land. Door de daling van inkomsten uit advertenties, abonnementen en losse verkoop verdwijnen redactionele banen. Tegelijkertijd stijgt het aantal inschrijvingen bij journalistieke hbo-opleidingen. Deze ontwikkelingen veroorzaken ook in de Verenigde Staten een toename van het aantal freelancers.

Multimediaal

De vrijgevestigde journalisten moeten dus vaker en beter acquireren om rond te komen. Gespecialiseerde freelancers kunnen artikelen van hogere kwaliteit leveren en daardoor een hoger honorarium vragen. Ook weten redacties dat ze bij zo'n specialist moeten zijn en pikken de freelancers binnen hun vakgebied ontwikkelingen op waarvan de opdrachtgever niet op de hoogte is. Volgens Versteeg wordt het ook steeds belangrijker om multimediaal inzetbaar te zijn, omdat mediabedrijven zich verbreden tot multimedia- en crossmediabedrijven. De freelancers die zij sprak zijn daarvan nog niet overtuigd.

Freelancers moeten jaarlijks 79.800 euro omzetten om evenveel te verdienen als een journalist in loondienst. Ze kunnen de omzet verhogen door zelf artikelen uit te geven en zich niet te beperken tot schrijven, maar bijvoorbeeld ook workshops en consultancy aan te bieden. Daarnaast biedt extern vermogen, zoals subsidies of sponsoring, mogelijkheden voor artikelen die veel tijd en geld kosten. Hoewel het succes van social media voor de onderneming moeilijk te meten is, blijkt volgens Versteeg dat het meer oplevert dan het kost.

De Freelancers Associatie begeleidt freelance journalisten op hun weg naar professionalisering. Zo staat er voor het najaar workshops Social Media en 'Consultancy voor beginners' op het programma.